When in Rome ... do as the Romans do! - Deel 2

Deze blog werd herwerkt op 17/07/2026

Internationale zakenrelaties - Deel 2

Goed, je hebt je mogelijke klant ontmoet. Hopelijk liet je een goede indruk na en deed of zei je niets ongemakkelijks. Nu komt het erop aan: de business meeting zelf. Jij hebt de sleutel om de onderhandeling in jouw voordeel te doen kantelen, zeker als je rekening houdt met de volgende do’s en don’ts.

Japan

1. 'Ja'
   Gebruikt een Japanner vaak om te bevestigen dat hij begrijpt wat je zegt. Dit betekent niet dat je een akkoord hebt. 'Nee' staat niet in hun woordenboek.
2. Heb geduld.
   Beslissingen worden zorgvuldig genomen en vragen tijd. Vaak zijn meerdere meetings nodig, omdat er intern op verschillende niveaus wordt afgestemd.
3. Hand-outs
   Er nemen vaak verschillende mensen deel aan meetings. Voorzie voldoende duidelijke documentatie en presentaties in het Engels om te delen. Vertalingen zijn een meerwaarde, maar enkel als ze correct zijn.
4. Overdrijf niet
   Aanpassen aan de Japanse cultuur wordt gewaardeerd, maar hou het natuurlijk. Vermijd overdreven buigingen of het gebruik van Japanse woorden als je niet zeker bent.
   
   

China

1. 'Go with the flow'
   Dat is het beste wat je kunt doen om een zakelijke meeting tot een goed einde te brengen. De bedrijfscultuur lijkt strak en eerder traag, je gastheren bepalen dus het tempo en de toon van de vergadering. Ga hier respectvol mee om en verlies vooral je geduld niet.
2. Gebruik titels
   Positie en hiërarchie spelen een belangrijke rol. Zorg dat een senior profiel uit je team het woord neemt. Je gastheren doen dit ook en zijn misschien geërgerd als anderen zich daartussen werpen.
3. 'Nee'
   Wordt zelden rechtstreeks gezegd. Maar formuleringen zoals ‘misschien’, ‘dat is moeilijk’ of ‘ik ben niet zeker’ betekenen eigenlijk ‘nee’.
4. Food sharing
   Samen eten maakt vaak deel uit van het zakelijke contact. China is bekend om zijn verse bereide gerechten. De focus ligt op het samenzijn en het eten worden vaak gedeeld. Bestel op restaurant 2 à 3 gerechten per 2 personen.
   
   

Italië

1. Pak uit
   Niet alleen qua persoonlijke uitstraling, maar ook in je team. Kies bij voorkeur iemand met een senior profiel als woordvoerder. Italianen spreken liefst met de belangrijkste persoon in een organisatie.
2. Wees op tijd
   ... en geduldig... Want hoewel je best zorgt dat je zelf op tijd bent, hoef je dit niet te verwachten van je Italiaanse gastheren. Le persone importante si fanno aspettare (schoon volk komt altijd te laat) is een tactiek die hun eigen status onderstreept.
3. Geen kritiek
   Uit je niet negatief over Italië of iets Italiaans. Ook niet over de bureaucratie waarmee zij (en nu jij ook) kampen.
4. Hete hangijzers
   Vermijd onderwerpen zoals politiek, corruptie of de maffia.
   
   

Nederland

1. Stiptheid
   Altijd geldt:
   ‘Te vroeg aankomen betekent dat je op tijd bent’
   ‘Op tijd aankomen betekent dat je te laat bent’
   ‘Te laat aankomen betekent dat je beter niet kunt komen’
   En als je je tijd niet verstandig invult, ben je niet te vertrouwen!
2. Taal
   Als Nederlands niet je moedertaal is of er anderstalige gesprekspartners aan tafel zitten, spreek dan gerust Engels. Hoe je spreekt tijdens een gesprek is belangrijker. Stem je taalgebruik af op je gesprekspartner en zorg dat je duidelijk en verstaanbaar communiceert.
3. Grondigheid
   Een Nederlander bereidt zich heel grondig voor. Wees bij je eerste vergadering niet verrast als je gastheer een heel dossier over je heeft. En van jou verwacht hij dat je elk aspect van je deal uitgebreid toelicht.
4. Tijd
   Niet alleen stiptheid, maar ook hun eigen tijd is belangrijk. Onderhandelen gaat op topsnelheid en er wordt zo snel mogelijk beslist. Er is amper tijd voor small talk. Na een minuut of vijf komt een Nederlander graag tot de kern.
   
   

Brazilië

1. Stiptheid
   Op tijd zijn is geen hoog goed, verwar dit niet met onbeleefdheid. Brazilianen denken dat mensen die voortdurend te laat op hun afspraak zijn, succesvoller zijn dan iemand die te vroeg opdaagt! De nadruk ligt op persoonlijke relaties en te laat komen op een afspraak betekent dat je ontspannen, blij en sympathiek bent.
2. Neem de tijd
   Een directe of te snelle aanpak en harde verkooptechnieken werken niet. Je gesprekspartner neemt zijn tijd om kennis te maken. Beslissingen groeien geleidelijk en kunnen evolueren. Een deal rond krijgen is een lang proces.
3. Taal
   Portugees is de voertaal. Engels wordt niet overal gesproken, zeker buiten de grote steden. Spaans gebruiken, wordt als cultureel ongevoelig ervaren.
4. Respect
   Niet meer dan logisch natuurlijk. Brazilianen appreciëren het als je hen bedankt, om toestemming vraagt of je waardering uitspreekt over het bedrijf. Feedback wordt eerder voorzichtig en indirect geformuleerd.
   
   
   Indonesië

1. 'Ja'
   Opnieuw, denk niet dat de zaak beklonken is als je klant 'ja' zegt. Indonesiërs zijn minzaam en beleefd, tonen zich altijd inschikkelijk en brengen gasten nooit in verlegenheid. Dan begrijp je meteen waarom hun inheemse taal, het Bahasa, twaalf woorden heeft om 'ja' te zeggen die 'nee' betekenen…
2. Communicatie
   Spreek duidelijk en beleefd, maar verhef je stem niet. Hard praten en lachen komt onbeleefd over. Toon veel begrip en wees geduldig. Let vooral goed op lichaamstaal en gezichtsuitdrukking, die zeggen vaak meer dan de woorden die je hoort.
3. Respect
   Zorg dat je de formele onderlinge verhoudingen binnen de Indonesische organisatie op voorhand kent. En jongeren moeten altijd respect tonen aan ouderen.
4. Heb geduld
   Relaties en beslissingen bouwen zich geleidelijk op. Flexibiliteit en geduld zijn essentieel.

In het volgende blogbericht uit de reeks delen we nog enkele korte en praktische vuistregels voor die internationale meetings.

Liever eerst een zicht op het landenrisico?
Onze economisten hebben het voor je geanalyseerd en overzichtelijk samengebracht op de wereldrisicokaart.